ჰაბიბ ბურგიბა
| ჰაბიბ ბურგიბა الحبيب بورقيبة | ||
ბურგიბა 1960-იან წანეფს | ||
| ტუნისიშ მა-1 პრეზიდენტი | ||
|---|---|---|
| პოსტის გერინაშ ბორჯი | ||
| 25 კვირკვე, 1957 – 7 გერგობათუთა, 1987 | ||
| წიმოხონი | პოსტიქ გიჭყჷ (მუჰამედ VIII, მუჭოთ ტუნისიშ მაფა) | |
| მონძე | ზინ ელ-აბიდინ ბენ ალი | |
| პოსტის გერინაშ ბორჯი | ||
| 11 პირელი, 1956 – 25 კვირკვე, 1957 | ||
| მონარქი | მუჰამედ VIII | |
| წიმოხონი | ტაჰარ ბენ ამარი | |
| მონძე | ბაჰი ლადჰამი | |
| დუნაბადი | 3 მარაშინათუთა, 1903 მონასტირი, საფრანგეთიშ ტუნისი | |
| ნაღურა | 6 პირელი, 2000 (96 წანერი) მონასტირი, ტუნისი | |
| ნთხორუ აბანი | ბურგიბაშ მავზოლეუმი, მონასტირი, ტუნისი | |
| მენოღალობა | ||
| პოლიტიკური პარტია | ნეო-დესტური (1934–1964) | |
| გონათაფა | პარიზიშ უნივერსიტეტი | |
| საქვარუა | იურისტი, პოლიტიკოსი | |
| ხეშმოჭარუა | ||
ჰაბიბ ბურგიბა (დ. 3 მარაშინათუთა, 1903 — ღ. 6 პირელი, 2000) — ტუნისარი პოლიტიკოსი დო სახენწჷფო მოღალე, ტუნისიშ ომაფეშ პრემიერ-მინისტრი 1956-1957 წანეფს დო ტუნისიშ მა-1 პრეზიდენტი 1957-1987 წანეფს. თიშ მანჯღვერალათ მიპალჷ ტუნისიქ ზოხორინელობა საფრანგეთიშ მართუალაშე. ტუნისის ბურგიბა შინელ რე მუჭოთ "უჟინაში მალჷმარი".[1]
გურაფულენდჷ პარიზიშ უნივერსიტეტის დო პარიზიშ პოლიტიკური რკვიებეფიშ ინსტიტუტის. გურაფაშ თებაშ უკულ ტუნისიშა დირთჷ დო აქტიურო ქაკათჷ ანტი-კოლონიურ პოლიტიკას. 1934 წანას დარსხუ პარტია ნეო-დესტური. უკულიან ბორჯიშ გოძვენას ბურგიბაქ გინირთჷ ტუნისიშ დუდიშულობაშ ჸარაფიშ ცენტრალურ ფიგურათ.[2] ჸათე პოლიტიკური აქტივიზმიშ გეშა ბრელშა რდჷ ჭოფილი. ბურგიბა მონაწილენდჷ 1938 წანაშ 9 პირელიშ არჸებეფს კოლონიურ ხეშულობაშ მეხჷ. ჸათეშ გეშათ ბურგიბა ოჭოფეს დო მარსელშა გეგნახორეს. 1945 წანას, გადუდიშულაფაშ უკულ, კაიროშა მიდართჷ დო ოცადუდჷ არაბულ ლიგაშე ელარჷნაშ მეღებას. 1949 წანას ტუნისიშა დირთჷ დო გინირთჷ ერუანული ჸარაფიშ ლიდერო. დუდშე ბურგიბა საფრანგეთიწკჷმა ოთინჩალე ურთიართალაშ მოხუჯე რდჷ, მარა თიქ ხუჯი დუკინჷ აკოანჯარაფილ აწმარენჯობას კოლონიურ ხეშულობაშ მეხჷ, ნამუქჷთ 1952 წანაშე დიჭყჷ. მალას ბურგიბა კინ ოჭოფეს, ჟირ წანათ ქუდახუნეს გალიტიშ ჯიხას დო უკულ კინ საფრანგეთშა გეგნახორეს. ჸათაქ თინა აწარმენდჷ ოთინჩალე მორაგადაფეფს საფრანგეთიშ პრემიერ-მინისტრ პიერ მენდეს ფრანსიწკჷმა. ბურგიბაქ ტუნისიშო ავტონომიურ მართუალაშ ნება მიპალჷ. 1955 წანაშ 1 მანგის ბურგიბაქ ტუნისშა დირთჷ. ბურგიბაშ ოთინჩალე პოლიტიკას ხუჯი ვადუკინეს კონსერვატორ ნაციონალისტეფქ, ნამუეფით თხულენდეს რსულ დუდიშულობას საფრანგეთიშე და აწურდეს ბურგიბაშ, თინეფიშ არზით, დაღარ იდეეფს. ჸათე პოლიტიკურ კონფლიქტის მაჸუნჷ ომენოღალე ლჷმაქ, სოდეთ ბურგიბაშ მოხუჯეეფქ გემორძგვეს.[3]
ტუნისიშ ზოხორინელობაშ უკულ, 1956 წანას, ტუნისიშ მაფაქ, მუჰამედ VIII-ქ ბურგიბა ქუდარინუ პრემიერ-მინისტრო. 1957 წანას, ტუნისიშ რესპუბლიკაშ გოჭყაფაშ უკულ, ტუნისიშ პარლამენტიქ ბურგიბა გეგშაგორჷ ქიანაშ მაართა პრეზიდენტო.[4] მართუალაშ გოძვენას ბურგიბაქ ატარჷ შანულამ რეფორმეფ: განძალიერჷ გონათაფაშ ერუანულ სისტემა დო ეკონომიკურ ჸოფირალა, ხუჯი დუკინჷ გენდერულ ართმანგობას. გალენურ პოლიტიკას ბურგიბა მეთხოზუდჷ ნეიტრალიტეტის. ბურგიბაქ გაჭყჷ ართპარტიულ სისტემა, ნამუთ გერსხუდჷ ართ პარტიას დო მუშ პერსონალურ კულტის. 1975 წანას ბურგიბაქ დუდი სადღამუშო პრეზიდენტო გეგმაცხადჷ. მართუალაშ ეკონია ბორჯის, არდგილ უღუდჷ ბურგიბაშ მონძეობაშო ლჷმას. 1987 წანას თინა პოსტიშე გეგნარინუ პრემიერ-მინისტრ ზინ ელ-აბიდინ ბენ ალიქ. ჰაბიბ ბურგიბაქ ღურუ 2000 წანაშ 6 პირელს, 96 წანერქ. დასაფულებური რე მუშ ენაგეფჷ მავზოლეუმს.[5]