ტაიტი

ვიკიპედია ხასჷლაშე
გეგნორთი: ნავიგაცია, გორუა
ტაიტი
ოდაბად. ჯოხო: Tahiti
Plage.sable.noir.Tahiti.JPG

ტაიტიშ ოძგალე

გეოგრაფია
Karta FP Societe isl.PNG
ორენი რჩქალი ოკიანე
კოორდინატეფი 17°25′00″ ობ. გ. 149°27′00″ ბდ. გ.
თარი კოკი ტაიტი
ფართობი 1,045 კმ²
უმაღალაში
ჭურჭული
2 241 მ
ოროენა
Flag of France.svg საფრანგეთი
Flag of French Polynesia.svg საფრანგეთიშ პოლინეზია
უდიდაში ნოღა პაპეეტე (მახ. 131,695)
დემოგრაფია
მახორობა 178,133 (2007)
მეჭედალა 170 ად. /კმ²
საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ ორენი

ტაიტიკოკი რჩქალი ოკიანეშ ობჟათე ნორთის, საფრანგეთიშ პოლინეზიას დვალირი ჯარალუაშ კოკეფიშ ბუნას (Îles de la Société). ტაიტი საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ კულტურული, ეკონომიკური დო პოლიტიკური ცენტრიე. თე ლაკადამ კოკი ვულკანური გოჭყაფაშ რე დო აკოხურგილი რე მანჯანიშ რიფეფით. მახორობა აკმადგინანც 178,133 ადამიერს (2007), თაქ დუს აკმიკოროფუნს ედომუშამო საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ მახორობაშ 68.6%.

ნანანოღა პაპეეტე, კოკიშ ოორუე-ბჟადალ ოძგალეს იდვალუაფუ. თაქიე აკა კაკალია აეროპორტი ედომუშამ რეგიონს, ნოღაშ ცენტრიშე 5 კმ-იშ დოჩილითაფათ. ჩქ.წ 300-800 წანეფს, ტაიტი დოხორელი რდჷ პოლინეზიარეფით. 1880 წანაშე, ტაიტი საფრანგეთიშ კოლონია რე, მორო 1846 წანაშახ აბანობურეფს საფრანგეთიშ მენოღალობაშ დუმადასურაფალი ოფიციალური დოკუმენტეფი ვა ერზიებუნა. აკა კაკალია ოფიციალური ნინა რე ფრანგული, მორო აბანობურ, ტაიტურ ნინაშა მაჩიებელით ობაღინაფალო ბრელი მენოღალე რე.

გეოგრაფია[რედაქტირაფა]

ტაიტიშ რუკა

ტაიტი საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ უდიდაშ დო უმაღალაშ კოკიე. ჰავაიშე 4. 400 კმ-ით ობჟათეთ იდვალუაფუ, ჩილეშე 7.900 კმ-ით ბჟადალუთ, ოდო ავსტრალიაშე 5.700 კმ-ით ბჟაეიოლუთ. კოკიშ სიგჷრძა 45 კმ-იე, ოდო ფართობი 1.045 კმ². უმაღალაში აბანი რე ოროენაშ გვალა (2,241 მ).

ტაიტიშ ცენტრალური ნორთი დახე უდუხორინუ რე. თაქ გჷშაკერძაფილო ბრელი ჭიჭე მაფერი რე.

კლიმატი[რედაქტირაფა]

გერგობათუთაშე პირელშახ, ტაიტის შოლირი სეზონიე. არძოშე ჭვემამ თუთა ღურთუთა რე (335 მმ). უსქირაშ თუთა რე მარაშინათუთა (48 მმ).

ოშქარ წანურ ტემპერატურა რე 21 °C - 31 °C. ტემპერატურაშ არძოშე დაბალი, რეკორდული მაძირაფალი დოფიქსირაფილიე 16 °C, ოდო არძოშე მაღალი 34 °C.

პოლიტიკური წყობა[რედაქტირაფა]

ტაიტიშ მახორუეფი საფრანგეთიშ რსულალობამ მენოღალეეფი რენა ედომუშამ ომენოღალური და პოლიტიკური ნებეფით. ოფიციალური ნინა ფრანგულიე. ეიოშანალიე, ნამდა 1960-70-ამ წანეფც, ნწოფულეფც ტაიტურ ნინაშა რაგადი ხოლო ვა შილებედჷ . თეჟამო სიტუაცია თირელი რე დო ტაიტური ნინას ნწოფულეფც ზოხო საგანო ოგურუანა.

ტაიტი საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ ნორთი რე, ოდო თე ეკონია საფრანგეთიშ გვერდოავტონომიური ტერიტორია რე, დორხველი ასამბლეათ, პრეზიდენტით, ბიუჯეტით დო სამართალით. საფრანგეთიშ გოლინა ჯინჯიერო სუბსიდიეფშე, განათლება დო უსაფრთხოებას ილინუაფუ.

საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ თეჟამიან პრეზიდენტი, ოსკარ ტემარუ, საფრანგეთიშე ედომუშამ ზოხორინალაშ მახუჯე რე, მორო თიშ თე მეჯინალობას მახორობაშ ხვალე 20 % უკინანც ხუჯის.

2006 წანაშ 26 მანგის, საფრანგეთიშ ოკიანიაშ წკარით მაჟირა სამიტიშ მიმალუობაბორჯის, პრეს-კონფერენციას, საფრანგეთიშ პრეზიდენტიქ ჟაკ შირაკიქ გაცხადჷ, ნამდა თიშ უმკუჯინუო, მახორობაშ უმენტაშობას ვაკო ზოხორინალან, შელებუანი რეფერენდუმიშო თე ოკითხეშო, მუმალც შარა გონწყუმილიე.

დემოგრაფია[რედაქტირაფა]

ტაიტარი ბარანეფი, 1906 წ.

ტაიტიშ მახორობა აკმადგინანც 178.133 ადამიერც (2007). მახორობაშ უდიდაშ ნორთის, 70%-ის აკმადგინანა აბანობური პოლინეზიარეფი.თაშნეშე ოხორანა მეტროპოლიაშე გჷნოხორელი ფრანგეფი 20% (ჯინჯიერო პაპეეტეს) დო ბჟაეიოლ აზიარეფი (ჯინჯიერო ჩინარეფი).

განათლება[რედაქტირაფა]

ტაიტის რე ფრანგული უნივერსიტეტი - საფრანგეთიშ პოლინეზიაშ უნივერსიტეტი. ოგურაფუს 2.000 სტუდენტი გურაფულენც. ოგურაფალი პროგრამა მიარეფერუანიე, თინეფ შქას რე სამართალი, ეკონომიკა, მენცარობა დო ლიტერატურა.

ტრანსპორტი[რედაქტირაფა]

ტაიტის იდვალუაფუ ფაააშ ოერეფოშქაშე აეროპორტი. ჯინჯიერი აბანობური ავიაკომპანია რე "ეარ ტაიტი ნუი". გჷნოაბანუაშ ხოლო ართი უშანულამაში ბუნა რე ბორანი.

სპორტი[რედაქტირაფა]

ტაიტის სპორტიშ არძაშე პოპულარული ბუნა რე რაგბი. ტაიტიშ რაგბიშ ნაკორობაქ დირსხუ 1989 წანას დო უკვე 1994 წანას ქჷმიაძინჷ რაგბიშ ოერეფოშქაშე სხუნუს.

გალერეა[რედაქტირაფა]

რესურსეფი ინტერნეტის[რედაქტირაფა]