ჯონი კეში
 |
ათე სტატია ვარა სექცია თეჟამო შანულამ დამუშებაშ/გოფაჩუაშ პროცესის რე. მორო თქვა ხოლო შეგილებუნა აკათათ თიშ დამუშებასჷნ. რთხიინთ ქოძირათ რედაქტირაფაშ ისტორია ზალამი ქოგიღუნა ქომიარსხუათ მახვარებუს მიქით თე თანგი დინახუნუნ-და. თე სტატია დიდი ხანიშ მეძენას ვა გოახალაფე-და, თიწკჷმა რთხიინთ გეშეღათ თე თანგინ. თე სტატია მუსხირენი სექციათ ქორე დორთილი-და, კორინელი რე ირი სექციას წიაკალო მიშეღათ თირაფეფი, რედაქტირაფაშ კონფლიქტიშ ეგებიობაქ მირკასჷნ. |
| ჯონი კეში | ||
|---|---|---|
 „მუმაკოჩი უჩეფს“
|
||
| ბიოგრაფია | ||
| თახმი ჯოხო | J. R. Cash | |
| დებადჷ | 26 ფურ., 1932 | |
| ბადებაშ აბანი | კინგსლენდი, არკანზასი, ააშ | |
| ღურჷ | 12 ეკენ., 2003 | |
| ჟანრ(ეფ)ი | ქანთრი, როკ-ენდ-როლი ბლუზი, ფოლკი |
|
| ინსტრუმენტ(ეფ)ი | გიტარა | |
| ვებ-ხასჷლა | johnnycash.com | |
ჯონი კეში (ინგ. Johnny Cash, ედომუშამი ჯოხო John Ray Cash) (დ. 26 ფურთუთა, 1932 ― ღ. 12 ეკენია, 2003) — ართ-ართი დიდი ამერიკალი ქანთრი დო როკ მუსიკაშ მარსულებერი, გიტარისტი, ბირეფიშ ავტორი.
კეში ჩინებული რდჷ ტომბა გჷშნაგორა ბარიტონით, თ.გ. ტენესიური ბუმ-ჩიკა-ბუმ ხონარუაშ ბენდიშ აკომპანემენტით, რუმე ფერიშ მუკოქვენჯით დო ერთი-მორთით, მუდგაშ გეშათ თის გეძინელი ჯოხო „მუმაკოჩი უჩეფს“ („The Man in Black“) გიოდვეს. კეში მუშ ირი კონცერტის კუნტა დო უკაჭული მიშალუთ „Hello, I'm Johnny Cash“ („გომორძგუა, მა ჯონი კეში ვორექ“) იჭყანდჷ.
მონკა დორხველი რინა დო რელიგიურობა კეშიშ მუსიკაშ ლეიტმოტივი რდჷ, გჷშაკერზაფილო თიშ გვიანიშიან კარიერას, ნამუსჷთ ჯაბი, მორალური ჭიროთი დო ნარღება გჷშმაძახანს. თიში უღურალე ჰიტეფი რე: „I Walk the Line“, „Folsom Prison Blues“, „Ring of Fire“, „Man In Black“ დო „Hurt“. თის თაშნეშე მუსხირენი გჷშაკერზაფილო პოპულარული იუმორისტული ბირა აფჷ ინოჭარილი: „One Piece At A Time“, „The One on the Right is on the Left“ დო „A Boy Named Sue“.
კარიერას, ნამუთ დახე ხუთი ვითწანურას იგჷნძორებუდჷნ, კეშიქ მოსოფელს მიარე ადამიერშო ქანთრი მუსიკაშ პერსონიფიკაციათ გჷნირთჷ, თიშ უმკუჯინუო, ნამუდა მუ ნეშვილიშ მეინსტრიმს ჯოგინით მიშინუანდჷნ. მორო, რეი ჩარლზიშ, ბითლეფიშ, ბობ დილანიშ დო ელვის პრესლიშ ნერო, კეში თი მუსიკოსეფშე ართ-ართი რდჷ, ნამუთ ჟანრეფიშ შქას თანჯეფს აკმარღვანსჷნ. თიში ინოჭარილი ბირეფი შილებე როკ-ენდ-როლით რდას, ბლუზით, როკაბილი, ფოლკი დო გოსპელი, დო წიაკალო თე ჟანრშე უდიდაშ გოლინას ოხვამილუანს. კეში ართ-ართი რე თი ვით მუსიკოსეფშე, ნამუნეფით ართბორჯულო როკ-ენდ-როლიშ დო ქანთრიშ დიდებაშ დარბაზეფშა რე მიშაჸონაფილი (დჷნოსქილედეფი რენა ჩეტ ატკინსი, ელვის პრესლი, ბრენდა ლი, ჰენკ უილიამსი, დონ დო ფილ ევერლი, სემ ფილიპსი, სემი როჯერსი, ფლოიდ კრემერი) დო თაშნეშე პატის ირთჷნს ჰენკ უილიამს უკულაშიწკჷმა, მუჭოთ მუსიკოსეფიშ სუმი უდიდაში დიდებაშ დარბაზიშ რსული მაკათურინ (როკ-ენდ-როლი, ქანთრი, დო ბირეფიშ ავტორეფიშ დარბაზეფი). კარიერაშ განწხანს თის 90 მილიონშე უმოსი ალბომი აფჷ გჷმოჩამილი დო "მუსიკაშ ისტორიას მაჸონაფალი პოზიცია" უკებჷ.[1]
დინორე |
ბიოგრაფია [რედაქტირაფა]
„მუმაკოჩიქ უჩეფს“ დებადჷ ჯოხოთ ჯ. რ. კეში კინგსლენდის, არკანზასი, ირდუდჷ დაიესის, არკანზასი. ხუთი წანერი რდჷნ ბამბეშ მინდორიეფს მუშენდჷ ფანიაწკჷმა ართო. ოფანიე მეურნობა შხირას წყარით იტობუდჷ, მუდგაშ გეშათ თიქ მოგვიანაფილო ბირა „Five Feet High And Rising“ დოჭარჷ.[2] მუშ უნჩაშ ჯიმაქ, ჯეკიქ, ტრაგიკულო მედინჷ ოშქაშე სკოლაშ ორსანტიეშ დაძგას მუშობაშვანს 1944 წანას.[2] თე უბადო მონახვამილას, თინა მუში დუც აბრალუაფუდჷ, მუდგაშ გეშათ ედომუშამი რინას სვინდისი აწუხენდჷ. ფანიაშ ეკონომიკური დო კერზო სირთულეფი დიდი დეპრესიაშ პერიოდის კეშიშ ბირეფიშ თარი ინოჩამაშ წყუ რდჷ.
კეშიშ ორდოშიან გოშინუეფს დომინირენს გოსპელი (ობირეშეფი) დო რადიო. გიტარას მეგამა ორდოშიან ხანს, ნანაქ ოგურუ, ოდო უკული ხოლოშიან მაჸალეეფწკჷმა ართო სკოლას დო აბანობურ რადიო სადგჷმს იბირდჷ. მუსხირენი ვითწანურაშ უკული თიქ ალბომი ხოლო გაგშაშქჷ ტრადიციული ობირეშეფიშ ბირეფით ჯოხოდვალათ „My Mother's Hymn Book“ (დიაჩქიმიშ ობირეშეფიშ წიგნი). თიშა დიდი გოლინა თე პერიოდის მოუხვამილუაფჷ ტრადიციულ ირლანდიურ მუსიკას, ნამუსჷთ თინა ირ მარას ჯეკ ბენიშ რადიო პრაგრამას ურჩქილედჷ დენის დეიშ რსულებათ.[3]
გჷნოჩამათ ინიციალეფი „ჯ. რ.“ მასქერეფს ბაღანეფშა მეუჩამუნა ჯოხოშე უაპიჯაფუობაშ გეშა (თენერი პრაქტიკა დასაბაღას მოდვალირი რდჷ თი ხანო). ოჰეერე ძალეფს ინალუაბორჯის კეში რადიო ოპერატორი რდჷ. ჯარშა ხვალე ინიციალეფით ვეჭოფუნდეს, მუდგაშ გეშათ თიქ ჯონ რ. კეში გიდჷ. 1955 წანას სან რეკორდსიო კონტრაქტიშ დოდვალაშვანს თიქ „ჯონი“ კეში გჷშეგორჷ ოსცენე ჯოხოთ. მუში მაჸალეეფი დო ჩილორეფი თის ზოგადო ჯონს უძახუდეს, ოდო ზისხირით მოჯგირეფი დაბადებაშ ინიციალეფით „J.R.“ (ჯეი-არ) მითმიოწურუანდეს.
ორდოშიანი კარიერა [რედაქტირაფა]
სან-ანტონიოს ლაკლანდიშ ბაზას, ზოგადი მოხაზირაფაშ დო ბრუკსიშ ბაზას ტექნიკური ხაზირაფაშ უკული, კეში გერმანიაშა გეგნიჸონეს ლანდსბერგიშ ბაზას ოჰეერე ძალეფიშ უშქურანჯალაშ მოინალაფაშ ნორთიშა. თაქ თიქ, მუში მაართა ბენდი, „Landsberg Barbarians“ დარსხუ.[4]
ჯარს ნინალუაშ თებაშ უკული, კეშის ვივიენ ლიბერტო მოჸუნს ჩილო, ნამუსჷთ თიქ ბრუკსიშ ბაზას წვართუაბორჯის აკოხვადჷნ. 1954 წანას თინას მემფისშა (ტენესი), გინმურს ოხორნალო, სოდეთ თინა ოხორორინალი ტექნიკას გჷმოჩანს, ოდო პარალელურო რადიო მაჸონაფალიშ სპეციალობას გურაფულენს. სერ-სერით გიტარისტ ლუთერ პერკინსწკჷმა დო ბასისტ მარშალ გრანტწკჷმა (ჟირხოლო დუდშე ჩინებული რდჷ მუჭოთ „Tennessee Two“) მითმიოგანდჷ. ართიშა, აგურამებულქ, სან რეკორდსიშ სტუდიას ქჷმიაკითხუ ალბომიშ ინაჭარალო, კონტრაქტიშ ეჭოფუაშ მენდით. სტუდიაშ დირექტორს სემ ფილიპის თიშ გოსპელიშ ბირეფიშ მორჩქილაშ უკულჲ უთქუალჷ: „მეუ ჸუჩა დო ცოდა ქოქიმინი, ოდო უკული დირთი ბირათ, ნამუდგაშ გჷმოჩამასჷთ მა შიბლებუანქჷნ“. კეშიქ საბოლათ დარწუმჷ ფილიპსი მუში ჯარს ნინალუაშ პერიოდის ჭარილი ბირეფით. თიში მაართა ინნაჭარეფქ სან რეკორდსის „Hey Porter“ დო „Cry Cry Cry“ 1955 წანას გჷშართჷ დო დასაბაღჷ წჷმოძინაქ ხვადჷ თიათ ქანთრიშ ჰიტ-პარადის.
კეშიშ გეჸვენჯი ინნაჭარაქ - „Folsom Prison Blues“, ქანთრიშ საუჯგუშო ხუთურს ქჷმოხვადჷ, ოდო „I Walk the Line“-ქ №1 ქანთრი ბირათ გჷნირთჷ, მუდგაშ გეშათ თინაქ საუჯგუშო პოპულარულ ეჩურს მოხვადჷ. უკული, 1957 წანას, კეშიქ ინაჭარჷ „Home of the Blues“. მუმალ წანას კეში იტალენს სან რეკორდსის დო ობაღინაფალო რგებახოლაფირი გარიგას ოჭარანს ხეს კოლამბია რეკორდსწკჷმა, სოდეთ სინგლი „Don't Take Your Guns to Town“-ქ მუში უდიდაში ჰიტო გჷნირთჷ.
კეშიშ პმაართა სქუა, როზენქ, 1955 წანას დებადჷ. თიშ უმკუჯინუო, ნამუდა თის ხოლო სუმი ცირასქუაქ აშუნ (კეთლინი 1956 წანას, სინდი 1959 წანას დო ტარა 1961 წანას) მუში ალმასქუწკჷმა, უგუთებუ ტურეფქ დო ნარკოტიკეფქ თიში ფანია გაკარღვჷ. ვივიენი დო ჯონქ 1966 წანას ართიანს ჩეთხიის. წორას ართ-ართ თე ტურს აკოხვადჷ ჯონიქ ჯუნ კარტერს, ნამუ 1968 წანას ჩილო ქომიჸონჷ ქოთ.
ნარკოტიკები [რედაქტირაფა]
1960-იან წლებში კარიერის ზენიტში კეში ჯერ ალკოჰოლს, შემდეგ კი მეტამფეტამინსა და ბარბიტურატებს ეძალება. მცირე ხნით კეში ნეშვილში ბინას უეილონ ჯენინგსთან იყოფდა, რომელიც ასევე ამფეტამინზე იყო დამოკიდებული. კეში თავდაპირველად ნარკოტიკებს ტურების დროს ენერგიულობისთვის იყენებდა. მეგობრები ხშირად ხუმრობდნენ მის ნერვიულ და ფეთქებად ხასიათზე, თუმცა ბევრი მათგანი ვერ ამჩნევდა მის ნაკოტიკებზე დამოკიდებულების გაუარესების ნიშნებს.
მიუხედავად იმისა, რომ მისი ხასიათი დღითიდღე სულ უფრო უმართავი ხდებოდა, კეში კვლავაც ქმნიდა ჰიტებს. მისი სიმღერა „Ring of Fire“ უდიდესი ჰიტი გახდა (პირველი ქანთრის სიაში). სიმღერა ჯუნ კარტერმა და მარლ კილგორმა დაწერეს და თავდაპირველად კარტერის და ასრულებდა, თუმცა შემდეგ არანჟირება კეშმა დაამატა. სიმღერა კარტერის პირად განცდებზეა კეშთან აკრძალული სიყვარულისა (ორივე სხვებზე იყვნენ დაქორწინებული იმ პერიოდში) და კეშის პირადი უსიამოვნებების გამო.
მიუხედავად იმისა, რომ კეში მიზანმიმართულად იქმნიდა რომანტიკული კრიმინალის იმიჯს, თავად პატიმარი არასდროს ყოფილა. საზოგადოებრივი აყალმაყალისთვის შვიდჯერ იქნა დაკავებული, თუმცა ყოველ დაკავებაზე მხოლოდ თითო ღამე გაატარა საკანში. მისი ყველაზე სერიოზული და კარგად ცნობილი კონფლიქტი კანონთან, 1965 წელს ტურზე ყოფნისას მოხდა, როცა იგი ელ-პასოს (ტეხასი) ნარკოპოლიციამ დააკავა. პოლიციის ვარაუდით ის მექსიკიდან ჰეროინის შემოტანას ცდილობდა, თუმცა კეშს გიტარაში მხოლოდ ამფეტამინი აღმოაჩნდა ჩამალული. ვინაიდან ამფეტამინი გამოწერით მისაღები მედიკამენტი იყო და არა ნარკოტიკი, კეშს პირობითი სასჯელი შეუსაბამეს.
1960-იან წლებში კეში რამდენიმე კონცეპტუალურ ალბომს უშვებს, მათ შორის იყო „Ballads Of The True West“ (1965) - ექსპერიმენტული ორმაგი ჩაწერით, და „Bitter Tears“ (1964), სადაც სიმღერებს თან სდევდა ადგილობრივ ინდიელთა რიტუალური შეძახილები. ამ პერიოდში მისი ნარკოტიკებზე დამოკიდებულება ყველაზე მძიმე იყო, რასაც საბოლოოდ პირველ მეუღლესთან განქორწინება და გაუქმებული კონცერტები მოჰყვა.
„Folsom Prison Blues“ [რედაქტირაფა]
დასავლეთ გერმანიაში მსახურობისას კეშმა ნახა დოკუმენტური ფილმი „Inside the Walls of Folsom Prison“ („ფოლსომის ციხის კედლებში“, 1951), რომელიც შთაგონება გახდა მისი ყველაზე განთქმული სიმღერის „Folsom Prison Blues“, ადრეული ვარიანტისთვის.
კეში ტუსაღებს დიდად თანაუგრძნობდა, რის გამოც 1950-იან წლებში მათთვის საპყრობილეებში კონცერტების გამართვას იწყებს.[2] ეს კონცერტები საფუძველი გახდა მისი უაღრესად წარმატებული ალბომების „Johnny Cash at Folsom Prison“ (1968) და „Johnny Cash at San Quentin“ (1969). თავდაპირველი ვერსიები ცენზურის გამო შემოკლებული ვარიანტებით გამოვიდა გრამფირფიტებზე. თანამედროვე კომპაქტდისკებზე სრული ვერსიებია, რაც ასევე უფრო ხანგრძლივია და ტუსაღთა „აკომპანემენტი“ ახლავს.
ფოლსომისა და სან კვენტინის ციხეების გარდა კეში სხვა გამასწორებელ დაწესებულებებსაც სტუმრობდა, მათ შორის ოსტრეკერის ციხეც იყო შვედეთში 1972 წელს. ალბომი ცოცხალი შესრულებით „På Österåker“ („ოსტრაკერში“) გამოვიდა 1973 წელს. სიმღერებს შორის ისმის კეშის საუბარი შვედურად, რასაც ტუსაღები დიდი ოვაციებით ხვდებიან.
1970-იანი წლების დასაწყისში ნარკოტიკების მიტოვების შემდეგ, კეში ისევ უბრუნება ქრისტიანობას და ნეშვილში მცირე ნაკლებად ცნობილ ეკლესიაში გალობას იწყებს. მისი თქმით, ეს ეკლესია იმიტომ შეარჩია, რომ აქ ისეთივე ადამიანი იყო როგორც სხვები.
„Man in Black“ [რედაქტირაფა]
1960-71 წლებში, კეშს საკუთარი სატელევიზიო შოუ მიჰყავდა ABC ტელეარხზე. აქ, ის პოპულარიზაციას უწევდა მრავალ ახალგაზრდა ამომავალ მუსიკოსს. მათ შორის იყვნენ ნილ იანგი, ჯგუფი „The Monkeys“ და ბობ დილანი.
კეში ბობ დილანს 1960-იან წლებში ხვდება და ისინი ახლო მეგობრები ხდებიან ვუდსტოკში (ნიუ-იორკი), მეზობლად ცხოვრებისას. კეში ენთუზიაზმით მოეკიდა მაყურებელთათვის განმარტოებული დილანის გაცნობას. კეში ასევე დუეტში მღეროდა დილანთან დილანის ქანთრი ალბომში „Nashville Skyline“ და ასევე დაწერა ამავე ალბომის გრემით დაჯილდოებული შესავალი სიმღერის სიტყვები. კიდევ ერთი მუსიკოსი, რომელსაც ჯონი კეშმა პოპულარიზაცია გაუწია საკუთარ შოუზე, იყო სიმღერების ავტორი კრის კრისტოფერსონი.
1970-იანი წლებისთვის ჯონი კეშს უკვე მყარად ჰქონდა „შაოსანი მამაკაცის“ იმიჯი შექმნილი. ამ პერიოდში ის საზოგადოებაში მუდმივად შავებში გამოწყობილი გამოდიოდა, მუხლებამდე შავი ლაბადით. ამგვარი ჩაცმულობა მკვეთრად განსხვავდებოდა მრავალ დანარჩენ ქანთრის შემსრულებელთა სტილისგან, რომლებიც ძირითადად კოვბოურ ჩექმებსა და გაცვეთილ ფერმერულ ქურთუკს ამჯობინებდნენ. 1971 წელს კეშმა დაწერა სიმღერა „Man in Black“, სადაც ახსნა მისი ჩაცმის ამგვარი მანერა:
 |
„მე ვიცმევ შავს ღარიბთა და დაცემულთათვის,
ვინც ქალაქის უიმედო, მშიერ ნაწილში ცხოვრობს, მე მაცვია შავი იმ ტუსაღისთვის, რომელმაც დიდი ხანია მოიხადა ვალი, მაგრამ იქ არის, რადგან ამ დროის მსხვერპლია...“ |
|
(„Man in Black“)
|
თავდაპირველად კეში და მისი ბენდის წევრები შავი პერანგებით გამოდიოდნენ, ვინაიდან, როგორც თავად იხსენებდა, მათ გარდერობში მხოლოდ ეს ფერი ეხამებოდა ერთმანეთს.[2] კარიერის დასაწყისში სხვა ფერებსაც იცმევდა, თუმცა არაერთხელ აღუნიშნავს, რომ შავს უფრო ამჯობინებდა.[2] 1997 წლის ავტობიოგრაფიაში აღნიშნა კიდევ, რომ პოლიტიკური მიზეზების გარდა სცენაზე შავში უფრო თავდაჯერებულად გრძნობდა თავს. დღემდე აშშ-ის სამხედრო ფლოტის ზამთრის ლურჯ სამსახურებრივ უნიფორმას მეზღვაურები „ჯონი კეშებს“ უწოდებენ, ვინაიდან უნიფორმის პერანგი, ჰალსტუხი და შარვალი სინამდვილეში შავი ფერისაა.
პოპულარობა [რედაქტირაფა]
1970-იანი წლების შუა რიცხვებში კეშის პოპულარობა კლებულობს, თუმცა, მიუხედავად ამისა, მისი ავტობიოგრაფია (პირველი), სახელწოდებით „Man in Black“, გამოცემული 1975 წელს, 1,3 მილიონი ეგზემპლარით გაიყიდა. მისი მეგობრობა ბილი გრემთან იესოს ცხოვრების შესახებ კინოფილმის „The Gospel Road“ შექმნის საფუძველი გახდა, რომელიც კეშის თანაავტორობითა და სცენარით დაიწერა. ამ ათწლეულში, კეშის მორწმუნეობა კიდევ უფრო ღრმავდება და ის მრავალ რელიგიურ ღონისძიებაზე ჩნდება.
ამავე პერიოდში, ის აგრძელებს სატელევიზიო საქმიანობას და ტელეარხზე CBS ყოველწლიური საშობაო სპეციალური გადაცემა მიჰყავს 1970-იანი წლების გამნავლობაში. მოგვიანებით, 1985 წელს, მას იღებენ მინისერიალში სამოქალაქო ომზე „North and South“ („ჩრდილოეთი და სამხრეთი“), სადაც ის ბრწყინვალედ ასრულებს ჯონ ბრაუნის როლს.
ჯონი კეში მეგობრობდა ყველა აშშ-ის პრეზიდენტთან რიჩარდ ნიქსონის დროიდან. თუმცა ნაკლებად ახლოს იყო ბოლო ორთან - ბილ კლინტონთან და ჯორჯ ბუშ უმცროსთან, პირადი უნდობლობისა და გაუარესებული ჯანმრთელობის გამო. პრეზიდენტთაგან ყველაზე ახლოს ჯიმი კარტერთან იყო[2], რომელიც მისი ერთ-ერთი ყველაზე ახლო მეგობარი გახდა (პრეზიდენტი მისი მეუღლის, ჯუნ კარტერის, ნათესავი არ იყო). არცერთი ამ მეგობრობათაგანი მისთვის პოლიტიკის გამო არ გამხდარა, ვინაიდან მას რომელიმე ადმინისტრაციისთვის მხარი არასდროს დაუჭერია. საკუთარ ავტობიოგრაფიაში მან აღნიშნა, რომ თითოეულ პრეზიდენტს ინდივიდუალური მომხიბვლელი ხასიათი ჰქონდა, რაც შესაძლოა ერთობ მნიშვნელოვანია არჩევნებში[2].
1972 წელს თეთრ სახლში პირველად მიწვევისას, პრეზიდენტ რიჩარდ ნიქსონის ოფისმა მას სთხოვა შეესრულებინა სიმღერები „Okie from Muskogee“ („ოკი მილუოკიდან“ - მერი ჰაგარდის სიმღერა, რომელშიც ნეგატიურად არის აღწერილი ნარკომანები და ომის მოწინააღმდეგეები) და „Welfare Cadillac“ (გი კრეიკის სიმღერა, რომელშიც განქიქებულია სოციალურ დახმარებაზე მცხოვრები ხალხის სიზარმაცე). კეშმა ამ სიმღერების შესრულება არ მოინდომა და ნაცვლად მისი ორი უფრო მემარცხენე პოლიტიკური სიმღერები შეასრულა, მათ შორის „The Ballad of Ira Hayes“ (მამაც ამერიკელ-ინდიელ მეორე მსოფლიო ომის ვეტერანზე, ერთ-ერთი მამაკაცი განთქმულ ფოტოსურათზე „Raising the Flag on Iwo Jima“, რომელიც შინ, არიზონაში, დაბრუნებისას რასიზმის მსხვერპლი გახდა), „Man in Black“ და „What is Truth?“[2]
ავადმყოფობა [რედაქტირაფა]
1997 წელს კეშს დაუსვეს ნევროდეგენერაციული ავადმყოფობის ე.წ. შაი-დრაგერის სინდრომის დიაგნოზი, რომელიც შემდგომში შეიცვალა დიაბეტთან დაკავშირებული ავტონომიური ნევროპათიით. ავადმყოფობამ აიძულა კეში შეეწყვიტა ტურები. 1998 წელს ჰოსპიტალიზებულ იქნა მწვავე პნევმონიით, რომელმაც მას ფილტვები დაუზიანა. ალბომები „American III: Solitary Man“ (2000) და „American IV: The Man Comes Around“ (2002) შეიცავდა კეშის გამოძახილს მის ავადმყოფობაზე ოდნავ პირქუში ტონის სიმღერებით, ვინემ ამ სერიის მის პირველ ორ ალბომში (American).
ჯუნ კარტერ კეში გარდაიცვალა გულის სარქველის გადანერგვის ოპერაციით გამოწვეული გართულების გამო 2003 წლის 15 მაისს, 73 წლის ასაკში. ჯუნის თხოვნით კეში განაგრძობდა მუშაობას და რამდენიმე წარმოდგენაზე გამოჩნდა კიდეც მოულოდნელად. 2003 წლის 5 ივლისს გამართული კონცერტი მისი ბოლო სახალხო გამოჩენა გახდა. 2003 წლის 21 ივნისს გამართულ კონცერტზე სიმღერის „Ring of Fire“ შესრულებამდე მან ჯუნ კარტერისადმი მიძღვნილი წერილი წაიკითხა, რომელიც სცენაზე ასვლამე რამდენიმე წუთით ადრე დაწერა. სიმღერის დასრულება გაუჭირდა, თუმცა მისი თქმით იმედით უყურებდა იმ დღეს, როცა ინვალიდის სავარძელს მის სახლთან მდინარეში მოისროდა.
2003 წლის 22 სექტემბერს, მეუღლის გარდაცვალებიდან ოთხ თვეში, ჯონი კეში გარდაიცვალა 71 წლის ასაკში ნეშვილში (ტენესი), დიაბეტის გართულების გამო, რომელმაც სასუნთქი სისტემის მოქმედება გაუჩერა. დაკრძალულია მეუღლის გვერდით, ჰენდერსონვილის მემორი გარდენში მის სახლთან, ჰენდერსონვილში, ტენესი.
ჯონი კეშის ბოლო ნამუშევარი პროდიუსერ რიკ რუბინთან ერთად, სახელად „American V: A Hundred Highways“, გამოვიდა მისი სიკვდილის შემდეგ, 2006 წლის 4 ივლისს. ალბომის დებიუტი აღინიშნა ჟურნალ ბილბორდის ტოპ 200-ის პირველი პოზიციით, 2006 წლის 22 ივლისის კვირას. ალბომის ვოკალური ნაწილი კეშის გარდაცვალებამდე ჩაიწერა, ინსტრუმენტალური კი მხოლოდ 2005 წელს დასრულდა. „American VI“-ის გამოსვლა სავარაუდოდ 2007 წლის პირველ ნახევარში უნდა მოხდეს.
დისკოგრაფია [რედაქტირაფა]
თარი სტატია : ჯონი კეშის დისკოგრაფია.ჯონი კეშის განსახიერება [რედაქტირაფა]
1998 წელს ქანთრის მომღერალმა მარკ კოლიმ პირველად განასახიერა კეში მოკლემეტრაჟიან ფილმში „I Still Miss Someone“ („კვლავ მაკლია ვიღაც“). ამ შავ-თეთრი ფილმის მიზანი კეშის ყველაზე მძიმე პერიოდის, 1960-იანების, აღწერა იყო.
„Walk the Line“ („ზღვარზე სიარული“), ამერიკის კინოაკადემიის ოსკარით დაჯილდოებული მხატვრული ფილმი, რომელიც ჯონი კეშის ცხოვრებას აღწერს, გამოვიდა 2005 წლის 18 ნოემბერს. კეშის როლს ანსახიერებს ხოაკინ ფინიქსი, ხოლო ჯუნ კარტერისას — რიზ უიზერსპუნი (რისთვისაც მან ქალის როლის საუკეთესო შესრულებისთვის ოსკარი მიიღო). ორივემ, ფინიქსმა და უიზერსპუნმა, მრავალი სხვა კინოპრემიაც დაიმსახურეს ამ როლების შესრულებისთვის, როგორც საუკეთესო მსახიობმა მამაკაცმა და ქალმა. ამ ფილმში ორივე საკუთრივ ასრულებს ჯონი კეშისა და ჯუნ კარტერის სიმღერებს. ფინიქსმა ამ ფილმისთვის სპეციალურად შეისწავლა გიტარაზე დაკვრა კეშის მსგავსად. საუნდტრეკისთვის „Walk the Line“ ფინიქსმა გრემი მიიღო. ჯონ კარტერ-კეში, ჯონისა და ჯუნის ერთადერთი შვილი, ამ ფილმის აღმასრულებელი პროდიუსერი იყო.
ჯილდოები [რედაქტირაფა]
კეშს მრავალი ქანთრი მუსიკის ჯილდო, გრემი და სხვა პრემია აქვს მიღებული, კატეგორიებში, რომლებიც მოიცავს ვოკალს, ალბომის ჩანაწერებსა და ვიდეოკლიპებს. კარიერაში, რომელიც ხუთ ათწლეულს გრძელდებოდა, კეში ქანთრი მუსიკის განსახიერება გახდა მრავალი ადამიანისთვის მსოფლიოში. თუმცა კეში არ იყო მუსიკოსი, რომელიც ერთ რომელიმე ჟანრთან იყო მიჯაჭვული. მის მიერ ჩაწერილი ზოგიერთი სიმღერა მოიაზრება, როგორც როკ-ენდ-როლი, ბლუზი, როკაბილი, ფოლკი, გოსპელი და თითოეულ ამ ჟანრზე საკუთარი გავლენა იქონია. უფრო მეტიც, მას განსაკუთრებული ნიჭი ჰქონდა კარიერის გვიან წლებში პოპულარული გამხდარიყო მოულოდნელ დემოგრაფიულ ჯგუფებში - ახალგაზრდა ინდი და ალტერნატიული როკის ფანებში.
მისი შემოქმედების მრავალმხრიობას ადასტურებს მისი ყოფნა სამ მთავარ მუსიკალური დიდების დარბაზში: ნეშვილის სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზში (1977), ქანთრის მუსიკის დიდების დარბაზში (1980) და როკ-ენდ-როლის დიდების დარბაზში (1992). მხოლოდ ცამეტი შემსრულებელი მოხვდა ბოლო ორ დიდების დარბაზში ერთდროულად, და მხოლოდ ჰენკ უილიამზი უმც., ჯიმი როჯერსი და ბილ მონრო იყოფენ კეშთან ერთად სამივე დიდების დარბაზის პატივს. თუმცა, მხოლოდ ჯონი კეში არის შეყვანილი როკ-ენდ-რილის დიდების დარბაზში როგორც რეგულარული წარმომადგენელი, განსხვავებით სხვა ქანთრის შემსრულებელთაგან, რომლებსაც ეს წოდება "ადრეული გავლენის" სახით მიენიჭათ. მისი, როგორც ჟანრის პიონერის, წვლილი აღნიშნულია როკაბილის დიდების დარბაზში. 1996 წელს მიღებული აქვს კენედის ცენტრის ჯილდო. თავად კეშის თქმით, მისი შეყვანა ქანთრის მუსიკის დიდების დარბაზში მისი უდიდესი პროფესიონალური მიღწევა იყო. 2008 წელს ჯონი კეში ჰიტ პარადების დიდების დარბაზის წევრთა სიაში შეიყვანეს.
წიგნეფი [რედაქტირაფა]
- «მუმაკოჩი უჩეფს: მუში დორხველი ისტორია მუში დორხველი ზიტყვეფით» (Man in Black: His Own Story in His Own Words), (1975) Grand Rapids: Zondervan. ISBN 99924-31-58-X.
- «კეში: ავტობიოგრაფია» (Cash: The Autobiography) (პატრიკ კერწკჷმა) (1997) New York: Harper Collins. ISBN 0-06-101357-9.
- «ჸოროფა» (Love) ინნაჭარეფი. (ჯუნ კარტერ კეშწკჷმა) (2000) New York: Sony. ASIN B00004TB8A.
