კარელ ჩაპეკი
კარელ ჩაპეკი (Karel Čapek), (*9 ღურთუთა, 1890, მალე-სვატონიოვიცე ― † 25 ქირსეთუთა, 1938, პრაღა), XX ოშწანურაშ ჩეხი ჭარუ. თიში გუმნაგონი რე ზიტყვა "რობოტი", ნამუქუთ მაართათ გორჩქინდუ თიშ ნაწარმონების R. U. R. (Rossum's Universal Robots). მაჟირა ნაწარმონების, სალამანდრეფიშ ლჷმა, ჩაპეკი უჩა იუმორით ხანტუნს მუში ჟამიშ გეოპოლიტიკას დო საციგანოთ ეთმიოჸოთანს ნაციონალ-სოციალიზმის. თეშ გურიშენ ჰიტლერქ ჩეხოსლოვაკიაშ ეჭოფუაშ მაართა დღალეფს გესტაპოს ქუდავალუ ჩაპეკიშ ჭოფუა, მარა თე ჟამიშო ჭარუ უკვე ართი წანაშ ღურელი რდჷ, თეშენი თიშ ჯიმას, ჟოზეფის მურთუ საკონცენტრაციო ბანაკის შურდგუმაშ თებაქ.
[რედაქტირაფა] ბიოგრაფია
ჩაპეკიქ გორჩქინდუ მალე-სვატონიოვიცის, ბოჰემიას. ოშქარი განათლება მიღუ ნოღა ჰრადეკ კრალოვეს, ოდო უკული ბრნოს, სოდგათ ანტიავსრტიულ წირეწკუმა აკიშკუ . უკულნეშის გურაფა აგინძორენს პრაღას შარლიშ უნივერსიტეტის, ბერლინის ფრიდრიხ ვილჰელმიშ უნივერსიტეტისი დო ეკონიას პარიზის სორბონს. 1915 წანას ითხილუ დისერტაცია.
მაართა საგებიო ლჷმაშ ჟამს თინა დემობილიზირებულიე ჯარიშე სინთელეშ პრობლემეფიშ გურიშენ, მარა ლჷმა იშენით დიდი გოლინას ოხვამილუანს თიშა დო თიშ ქიმერონშა. 1917 წანას თინა რე გრაფ ლაზანსკიშ ბოშიშ მარდუალი, უკული ჟურნალისტო მუშენს შხვადიშხვა გაზეთეფს.
1925 - 1933 წანეფს ჩაპეკი ჩეხოსლოვაკიაშ პენ კლუბიშ პრეზიდენტიე.
1935 წანას 16 არგუსოს ჩილო მოჸუნს მსახიობი ოლგა შეინპფლუგოვა, ნამუსუთ 1920 წანაშე იჩინენს.
1939 წანას ნაცისტეფიშ ხეშე სუდეტეფიშ ანექსიას ჭარუ ძალამს წისაფულენს. თიში სინთელე იუფრაშებუ დო თიმ წანაშ 25 ქირსეთუთას პნევმონიათ დოღურუ პრაღას. ჩაპეკიშ გვარი გესტაფოშ ოღინჩალი პიროვნებეფიშ ერკებულს მასუმა რე, მართალიე თეშე ჭარუს ორდოშეიანი ღურა მიკატენს, მარა თიშ მანგიერო ტრაგიკული ბედი თიში ჯიმასხვადუ ნორთო .
1924 წანას ჩაპეკიქ გიმაბჟინუ სტატია მუშენ ვა ვორექ კომუნისტი, სოდგა ანტი-ტოტალიტარული მიკოჯინეფი დარჯაკუ, მუშ გურიშენით კომუნისტური რეჟიმი თის ვა ჭყოლოფუდუ.
[რედაქტირაფა] ქიმერონი
კარელ ჩაპეკი იუმორით ჭარუნსუ ძალამ ბრელ თემაშა. თიში ქიმერონი ჩინებულიე ხვალე რეალობაშ ზუსტი ეჭარუათ ვარინ, ჩეხური ნინაშ გეშა კვლიეფით ხოლო. ლიტერატურაშ ისტორიას ჩაპეკიქ განავითარუ სამეცნიერო ფანტასტიკა დოჩილითაფირო ორდო, ვინდარო თე უკახალენი ზოხო ჟანრო დირცხუაფუდ.
