ფანია

ფანია, ნახანტა

ვაჟა-ფშაველაშ ფანია

ფანია — გურგინუაშ დო მოგჯირალაშ ოსხირშა გოჭყაფილ მორჩილ სოციალურ ბუნა, ნამუშ მაკათურეფ მერსხილ რენა ართიანწკჷმა ჸოფა-რინაშ ართობათ, ურთიართალარინათ დო მორალურ გამამინჯალათ. ფანიაშ სოციალურ უციობას გჷთმოპიჯანს ჯარალუაშ ფიზიკურ დო შურიელ მოახალაფაშ მოთხირი. ათე სოციალურ ართულიშ ბიოლოგიურ დაჭყაფუს გურგინუა დო გეხალარა წჷმარინუანს. ფანია ჯარალუაშ სპეციფიკურ გიმენსისტემა რე, ნამუთ ურთიართგჷმათანჯე რსხუს რე ჯარალუაშ შხვა გიმენსისტემეფწკჷმა (მარა კანკალე ზოხორინალათ იხასიათებუ); თის უღჷ წუმოძინაშ ფაზეფ დო ფანიაშ მაკათურეფიშ გოთანჯილ სტრუქტურა.

ფანიაშ ჯარალობურ შანულობა მოურს თიშ ანდაკორობამ ფუნქციეფშე, ნამუთ ედომუშამ ჯარალუაშ დო პიჯეფიშ მოთხირეფიშ გოვითარფაშ გეთხოზინით ითირუ. ართ რანწკიშ ფუნქციეფ დახე ირიათო სქიდუ თარუანობას, მაჟირეფი, შხვადოშხვა კულტურულ-ისტორიულ დო სოციალურ-ეკონომიკურ ნწკარუაშ პიჯალეფს, შხვადოშხვა ჭყანათ ქიმინჯენა ვარ-და დინჷნა. მასუმეფი — ჭიე-ჭიეთ მაძინუ ჯარალუაშ შანულობას ღებულენა.

ფანიაქ გიჭყჷ პირველჸოფურ ჯარალუას (შქა პალეოლითი) გურგინუაშ, მუჭოთ სოციალურ ინსტიტუტიშ გოჭყაფაშ გეთხოზინით. გურგინუაშ დო ფანიაშ, მუჭოთ სოციალურ მოლინაშ, პირველ ფორმა რდჷ ჭკობაფონ ფანია (ართი ჭკობაშ ვა ხვალე სქესობური, თაშნეშე სოციალურ-ეკონომიკურ რსხუ, ნამუქჷთ დოთირჷ თეიშახ რინელ ბუნურ სქესობურ ურთიართობა). მარა ჭკობაფონ ფანია, ფენდამ ვა რდჷ დო ლექინას აკმოცენდჷ. თეს გჷთმოპიჯანს თი ფაქტი, ნამჷ-და ფანიაშ წუმოძინაშ თე ეშალს ადამიერეფიშ ოხანდე დო ჸოფა-რინაშ ართობაშ ფორმას, თარ სოციალურ ორგანიზმის, გვარი წჷმარინუანდუ.

თეხანურ ტენდენციეფიშ დო გიშაკერზაფილო ბჟადალიშ ჯარალუაშ რეალობაშ გოთოლწონაფათ, ფანია ისხუნუაფუ გეჸვენჯიშობურო: „ფანია რე გურგინელ ალმასქუეფიშ სქუალეფით ვარ-და თინეფიშ უმუშო, ვარ-და ხვალეხე მასქერ სქუათ“. ასე, ფანია რე ჯარალუაშ კურთხუ (მორჩილ სოციალურ ბუნა) გერსხილ ჩილ დო ქომონჯურ რსხუშა დო მოჯგირულ ურთიართობეფშა, ანუ თინა იკათუანს ჩილ დო ქომონჯიშ შქას, მასქერეფს დო სქუალეფს შქას, დეფს დო ჯიმალეფს შქას დო შხვა მოჯგირეეფს შქას ურთიართობეფს, თი ადამიერეფს შქას ურთიართობეფს, ნამუეფჷთ ართო რენა დო უნჯღვერჷნა ართამ მეურნალას. ფანია არსულენს უკაბეტაშ როლს, მუჭოთ ზოხოიან პიჯეფიშ, თეშ ედომუშამ ჯარალუაშ რინას. ფანია სოციალურ-ბიოლოგიურ გუნაჭყა რე. თის გჷთმოპიჯანა, მუჭოთ სოციალური, თეშ ბიოლოგიურ მოთხირეფი (სქესობურ ინსტინქტეფი).

საქორთუოშ ომენოღალე სამართალიშ მეჯინათ, ფანია ოსურიშ დო ქომოლკოჩიშ ნებაჸოფურ რსხუ რე, ნამუთ რეგისტრირაფილ რე სახენწჷფო ორგანოს, ანდანე, სამართლებურ თოლწონუათ, ხვალე თეჯგურა რეგისტრაცია გჷთმაჭყანს ალმასქუეფს შქას გოთანჯილ თია-საღალეეფს.

რესურსეფი ინტერნეტის

• შეგილებუნა ქოძირათ მედიაფაილეფი თემაშე „ფანია“ ვიკიოწკარუეს.
• ფანია – ენციკლოპედია ბრიტანიკა (ინგლისური)

ლიტერატურა

• ბექაია მ., ქორთული სხუნუეფიშ ენციკლოპედია, ტ. 7, ხს. 626-627, ქართი, 1984 წანა.
• ბექაია მ., ოჯახის განვითარების სოციალური პრობლემები, თბ., 1980;
• ითონიშვილი ვ., ქართველ მთიელთა საოჯახო ურთიერთობის ისტორიიდან, თბ., 1960;
• ნადარეიშვილი მ., ქართული საოჯახო სამართლის ისტორიიდან, თბ., 1965;
• ჭყონია ი., ქორწინების ინსტიტუტი მთიულეთში, თბ., 1955.