კოლუმბია

ვიკიპედია ხასჷლაშე
გეგნორთი: ნავიგაცია, გორუა
República de Colombia
კოლუმბიაშ რესპუბლიკა
Flag of Colombia.svg
შილა
Coat of arms of Colombia.svg
გერბი
ჰიმნი: Oh, Gloria Inmarcesible
დევიზი: Libertad y Orden
COL orthographic (San Andrés and Providencia special).svg
ნანანოღა ბოგოტა
4°39′N 74°3′W
უდიდაში ნოღა ბოგოტა
ოფიციალური ნინეფი ესპანური
თარობა
- პრეზიდენტი
რესპუბლიკა
- ხუან მანუელ სანტოსი
ფართობი
- ედომუშამი
- წყარი (%)
1,141,748 კმ² (26-ა

8,8%
მახორობა 44,087,000 (29-ა)
აგი 0.791 (ოშქაშე) (75-ა)
ვალუტა პესო (COP)
ბორჯიშ ორტყაფუ (UTC -5სთ.)
ქიანაშ კოდი COL
ccTLD .co
ოტელეფონე კოდი +57

კოლუმბია, ოფიციალურო კოლუმბიაშ რესპუბლიკა (ესპ. República de Colombia) — უნიტარული კონსტიტუციური რესპუბლიკა ობჟათე ამერიკაში; აკმოდირთუ 32 დეპარტამენტშე. იდვალუაფუ კონტინენტიშ ოორუე-ბჟადალ ნორთის. ოორუე-ბჟაეიოლ განშე უხურგანს პანამა, ოორუეშ განშე — კარიბიშ ზუღა, ბჟაეიოლ განშე — ვენესუელა[1] და ბრაზილია[2], ობჟათეშ განშე — ეკვადორი დო პერუ[3], ბჟადალ განშე — რჩქალი ოკიანე. კოლუმბია ფართობით მოსოფელიშ 26-ა უდიდაში ქიანა რე, ობჟათე ამერიკას მაოთხა, ბრაზილიაშ, არგენტინაშ დო პერუშ უკული. 46 მილიონ მახორუთ, კოლუმბია მოსოფელს 27-ა ქიანა რე, ესპანურნინამ ქიანეფს შქას მაჟირა, მექსიკაშ უკული. კოლუმბია განვითარებადი სახენწჷფო რე; თეჟამშო გაჩქჷ მაოთხა უდიდაში ეკონომიკა ლათინურ ამერიკას დო მასუმა ობჟათე ამერიკას.[4]

ჯოხოდვალა[რედაქტირაფა]

  • ოფიციალური: კოლუმბიაშ რესპუბლიკა.
  • ერუანული: Colombia; Republica de Colombia.
  • ეტიმოლოგია: ჯოხოქ ქიგიადჷ ქრისტეფორე კოლუმბიშ პატიოჩამელო.

გეოგრაფია[რედაქტირაფა]

სახენწჷფო ობჟათე ამერიკას. თის მუჭოთ ჩილეს ომძღჷ ჟჷრი ოკიანე: რჩქალი, დო ატლანტიშ ოკიანეეფი. კოლუმბიას ომძღჷ 5 ქიანა: ვენესუელა დო ბრაზილია ბჟაიოლშე, პანამა ოორუე-ბჟაეიოლშე, პერუ დო ეკვადორი ობჟათეშე.

ფართობი: 1 141 748 კმ².

კოლუმბიას ობჟათეშე ომძღჷ რჩქალი ოკიანე, ოორუე–ბჟადალუშე კარიბიშ ზუღა. ქიანაშ ბჟადალ ნორთის ოორუეშე ობჟათეშა გინოზინდილი რე ანდეფი, ნამუსჷთ კვათჷნს წყარმალუეფი: მაგდალენა, კაუკა დო შხვა. ბჟაეიოლს იდვალუაფუ გვალონა, ნამუთ გოჭკირელი რე ამაზონიშ მიშაკათუეფით.

სახენწჷფო[რედაქტირაფა]

  • სახენწჷფო სისტემა : რესპუბლიკა.
  • სახენწჷფოშ დუდი : პრეზიდენტი ხუან მანუელ სანტოსი(2010 წანაშ ელიობაშე)
  • კანონიშდუმადვალუ ორგანო : ჟჷრპალატამი პარლამენტი (102+166 მაკათური).
  • ადმინისტრაციული დორთუალა : 14 ოლქი (departamento).

დემოგრაფია[რედაქტირაფა]

ეკონომიკა[რედაქტირაფა]

  • რესურსეფი : ნავთი, ორთაშობური აირი, ქუანოშქერი, რკინაშ მადანი, ნიკელი, ორქო, ლინჯი, ჰიდროენერგია.
  • ერუანული პროდუქტი — 87 მლრდ $.
  • ექსპორტი : ყავა, მარგალიტეფი, ნავთობი, ქუანოშქერი, პეულეფი.
  • ერუანული ღალა: ართ შურშა 1.830 $.
  • ვალუტა : კოლუმბიური პესო (COP).

ისტორია[რედაქტირაფა]

ზოხორინალა ესპანეთიშე ქიმიღჷ 1819 წანას, მარა თეს ვამაღინ ქიანაშა სითინჩექ. 1899-1902 დო 1948-1958 წანეფს დიდი პოლიტიკური აწარინუეფით ეშეკერძებუდუ. 80-ამ წანეფშე თარობაქ აწუდირთჷ მაფიოზურ კლანეფს, ნამუეფით ნარკოტიკეფიშ ვალეგალური ექსპორტით რენა დაკინებული.

მონძეობა[რედაქტირაფა]

  • ბოგოტა — ერუანული დო ორქოშ მუზეუმეფი;
  • კალი — ოხვამე დო მონასტერი (XVII ოშწ.);
  • კარტახენა — ესპანური ჯიხა (XVI ოშწ.);
  • სანტა კრუსიშ ისტორიული ცენტრი, ლოს კატიოშ ნაციონალური პარკი.

ჩინებული კოლუმბიარეფი[რედაქტირაფა]

რესურსეფი ინტერნეტის[რედაქტირაფა]

სქოლიო[რედაქტირაფა]

  1. Gerhar Sandner, Beate Ratter, Wolf Dietrich Sahr and Karsten Horsx (1993). Conflictos Territoriales en el Mar Caribe: El conflicto fronterizo en el Golfo de Venezuela (Spanish). Biblioteca Luis Angel Arango. კითხირიშ თარიღი: 5 January 2008.
  2. The Geographer Office of the Geographer Bureau of Intelligence and Research (15 April 1985). Brazil-Colombia boundary (PDF). International Boundary Study. კითხირიშ თარიღი: 5 January 2008.
  3. CIA (13 December 2007). Ecuador. World Fact Book. კითხირიშ თარიღი: 5 January 2008.
  4. World Economic Outlook Database. International Monetary Fund (April 2012). კითხირიშ თარიღი: 11 September 2012.