გიუმრი

გიუმრი
ქიანა	სომხეთი
მარზი	შირაკიშ პროვინცია
კოორდ.	40°47′00″ ოორ. გ. 43°51′00″ ელ. გ. /
დინოხოლენი დორთუალა	21 კვარტალი
დირსხუ	ჯვ. წ. VII
მაართა შინუა	ჯვ. წ. VII
ორდოიანი ჯოხოეფი	კუმარი (1840); ალსანდროპოლი (1924); ლენინაკანი (1990); კუმარი (1992)
ნოღა	1837 წანაშე
ფართობი	46,2 კმ²
ცენტრიშ სიმაღალა	1500-შე უმოსი მ
კლიმატიშ ტიპი	ზჷმიერი
ოფიციალური ნინა	სომეხური
მახორობა	121 976 კოჩი (2011)
მეჭედალა	4,527 კოჩი/კმ²
ერუანული; აკოდგინალუა	სომეხეფი (99%, 2011 წ.), იეზიდეფი, რუსეფი
ორწუმობური; აკოდგინალუა	სომხეთიშ ომოჩიქულე ოხვამე, სომხეთიშ კათოლიკური ოხვამე, რუსეთიშ მართლმადიდებლური ოხვამე
ეთნოქორონიმი	გიუმრალი, გიუმრალეფი
ბორჯიშ ორტყაფუ	UTC+4
ტელ. კოდი	+374 (312)
ოფოსტე ინდექსი	3101-3126
ოავტომობილე კოდი	45 am
ოფიციალური ვებ-ხასჷლა	www.gyumricity.am/
	გიუმრი
	გიუმრი

გიუმრი (სომეხ. Գյումրի) — სიდიდათ მაჟირა ნოღა სომხეთის; იდვალუაფუ ერევანშე 126 კილომეტრის. გიუმრიშ ჸოფილი ჯოხოდვალეფი: კუმარი 1840 წანაშახ, 1840-1924 წანეფს ალექსანდროპოლი, 1924-1991 წენეფს — ლენინაკანი. ნოღა იდვალუაფუ შირაქიშ პლატოს, შირაკიშ პროვინციაშ ადმინისტრაციული ცენტრი.

ისტორია

1841 წანას, საქორთუო-იმერეთიშ გუბერნიაშ, ომაზრე ნოღათ გჷნირთჷ. თეიშახ გიუმრი წჷმარინუანდჷ მორჩილმუდანამ ოხორუეს ჯოხოთ — გიუმრის, ნამუთ ბამბაკი-შუაღელეშ დისტანციაშა მიშმეშჷ. 1830 წანას, მახორობაქ მიძინჷ თურქეთიშე გინოხორელი ქირსიანეფიშ ხარჯიშა. ეშანილ ოხორუქ ნოღაშ სტატუსი მოგვიანაფათ მიპალჷ. 1837 წანას, რუსეთიშ იმპერატორიშ ნიკოლოზ პავლეშ სქი რომანოვიშით ეშანილ აბანეფს მიმოულაშ ბორჯის ოსხირო გაჭყჷ ჯიხაშ აკოგაფაქ, ნამუსჷთ უკული კინ მუჭოთ ნოღასჷთ „ალექსანდროპოლიშ“ ჯოხოქ გიადჷ^[2].