ფლორა

ვიკიპედია-შე
გეგნორთი: ნავიგაცია, გორუა
Disambig-dark.svg თე სტატია დიხაუჩაშ ჩანარულ ოგორუეს ოწაწჷ. ფლორაშ შხვა შანულობაშ გეშა ქოძირით ფლორა.
ფლორა

ფლორა (გვიან. ლათ. flora < ლათ. flora – პიოლეფიშ დო აფუნიშ ოსურღორონთი) — გორკვიაფილ ტერიტორიაშ — ქიანაშ, ოროგრაფიულ ართურიშ, კოკიშ, კონტინენტიშ დო შხვეფიშ ისტორიულო გჷმოქიმინელ ჩანარეფიშ გვარობეფიშ ართობურობა.

ჯოხოდვალა ფლორას თარო თასამ დო გვიმარაშნერ ჩანარეფშო გჷმირინუანა. უდაბალაშ ჩანარეფიშ დო უმაღალაშ ჩანარეფიშ კანკალე ბუნაშ (ფუთქურეფი) ფლორა ომანგე ჯოხოდვალათ ეიშინუაფუ. სამანგათ: სპოროვან ჩანარეფიშ ფლორა, წყალჩანარეფიშ ფლორა ვარდა ალგოფლორა, ფუთქურეფიშ ფლორა, ვარდა ბრიოფლორა დო შხვა. თე თუ თი აკანიშ ფლორაშ დოგურაფაშ თარი არსი რე გვარობური დო ტიპობური აკოდგინალუაშ გიშარჩქინა. კანკალეშა ფლორას გოართოიანაფილი რე ბაქტერიულ ორგანიზმეფი.[1][2]

ფლორა მუჭოთ ჩანარეფიშ ართობურობაშ ტერმინი მაართათ გჷმირინუ მიხალ ბოიმქ (1614-1659) ნოხანდის „Flora Sinensis“, ნამუთ გიშაშწვეს ნოღა ვენას, 1656 წანას.[3] მაჟიაშა თეჯგურა შანულობათ ტერმინ გჷმირინუ შვედ ორთაშმორაგადექ კარლ ლინექ ნოხანდის „ლაპლანდიაშ ფლორა“. მოსოფელიშ ფლორაშ კომპენდიუმი აკადგინჷ დევიდ ფროდინქ.[4]

გიშმერთუ ფლორაშ მუსხირენ ტიპიფიკაცია:

  1. ალგოფლორა – წყაეჩანარეფიშ ფლორა;
  2. ბრიოფლორა – ფუთქურეფიშ ფლორა;
  3. დენდროფლორა – მერქანიანი ჩანარეფიშ ფლორა;
  4. ლიქენოფლორა – ლიქენეფიშ ფლორა;
  5. მიკოფლორა – სოკოეფიშ ფლორა;
  6. მიქსოფლორა – მიქსომიცეტეფიშ ფლორა.

საქორთუოშ ჩანარეფიშ ორენი დიდარი დო მიარეფერუამი რე. ძალამ ხანგჷრძე დო საინტერესო რე საქორთუოშ ფლორაშ გოვითარაფაშ ისტორია. ძალამ დაღარი მუნაჩემეფი რე პალეოგენს საქორთუოშ აკანს არსებული იაფეტიდიშ დო ტეთისიშ შხვა კოკეფიშ ჩანარობაშ გეშა. ნასუმელ პერიოდის საქორთუოშ ფლორა ტროპიკულ ჩანარეფიშ სახეშ დო თარო იროწვანე რდჷ. კლიმატიშ არგილაფაწკჷმა ართო, ტროპიკულ ჩანარეფი დიო სუბტროპიკულით, უკულ - ზჷმიერ კლიმატურ ორტყაფუშო დჷმახასიათაფალ ფლორათ ითირუდჷ. საქორთუოშ ტერიტორიას ნაანთხაური გოჸინუას რგილი ქიანეფიშ ფლორაშ ზოხო წჷმმარინაფალეფიშ მიშაჭკირუაქ მოხვადჷ. რელიეფიშ დო ჩანარულ ოფორუეშ თირუა ბოლო ვითალ მილიონ წანაშ გოძვენას ძალამ რთულო მიშჷ. საქორთუოს მუთმოფხვადჷნა 4200-შე 4500-შახ უმაღალაშ ჩანარეფიშ გვარობა, ნამუეფშეთ 380 საორთუოშ ენდემი რე (9%). თაურეშე 600 (14,2%) გვარობა კავკაციაშ ენდემეფს ორხველჷ.[5] ენდემეფქპიჯობურო შილებე გირთას ჟირ ბუნათ:

  1. ლოკალური ენდემეფი;
  2. ელაზჷმაფათ ფართოთ გოფაჩილი გვარობეფი.

საქორთუოშ ჭითა წინგშა მიშაღალირი რე ჩანარეფიშ 150-შე უმოსი გვარობა.[5] საქორთუოშ ორთაშობურ ფლორაშ ინვენტარიზაცია ეჭარილი რე კაპიტალურ 8-ტომიან გიშაშქუმალას „საქორთუოშ ფლორა“ (1941-1952). საქორთუოს დოგურაფილი რე რაჭა-ლეჩხუმიშ, შონეშ, არაგვიშ ლეხერისშ, მესხეთიშ, თრიალეთიშ, კახეთიშ, აჭარაშ, აფხაზეთიშ ფლორა, თინეფიშ სისტემატიკური სტრუქტურა, ბოტანიკურ-გეოგრაფიული მუშობურობეფი; ჩეტრაჷ ფლორაშ ანალიზიქ.

გალერეა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

თაშნეშე ქოძირით[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

რესურსეფი ინტერნეტის[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  1. კოროცხუაფონი ერკებულიშ ელემენტი

{{ქიანაშ მუნაჩემეფი {{{1}}} | country flaglink2 | variant = | size = | name = | altlink = მორაგბეეფიშ ერუანული ნაკორობა | altvar = rugby }}

ლიტერატურა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

სქოლიო[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  1. http://webster.com/cgi-bin/dictionary?va=flora
  2. http://biology.usgs.gov/s+t/SNT/noframe/zy198.htm#F
  3. Flora Sinensis (access to the facsimile of the book, its French translation, and an article about it)
  4. Frodin, David G. 2001. Guide to Standard Floras of the World. Second edition. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 9780521790772.
  5. 5.0 5.1 საქორთუოშ ფლორა (მერკე მოსხუნუა)