რომიშ იმპერია

ვიკიპედია-შე
Jump to navigation Jump to search

რომიშ იმპერია
ლათ. Imperium Romanum

იმპერია

Consul et lictores.png







ჯვ.წ. 27 — ახ.წ. 476 JustinianusI.jpg





Vexilloid of the Roman Empire.svg
გერბი
დევიზი
Senatus Populusque Romanus
(ლათ.: რომიშ კათა დო სენატი)
Roman Empire.png
ნანანოღა რომი; მოგვიანაფათ თაშნეშე მილანი, რავენა დო კონსტანტინოპოლი
ნინა ლათინური, ბერძენული
რელიგია ჯვეში რომიშ რელიგია;
ქირსიანობა   (380 წანაშე)
ფარაშ ართური რომაული მონეტა
ფართობი 2750000
მახორობა 56800000
იმპერატორეფი
 - ჯვ.წ. 27–14 წ. ოქტავიანე ავგუსტუსი
 - 284–305 დიოკლეტიანე
 - 306–337 კონსტანტინე I დიდი
 - 379–395 თეოდოსიუს I
 - 379–395 რომულუს ავგუსტულუსი
მონძეეფი
ბჟადალი რომიშ იმპერია
სახენწჷფო სიმბოლო - არწი

რომიშ იმპერია (ლათ. Imperium Romanum) — გიჭყჷ რომიშ რესპუბლიკას უჟინაში ხემანჭუალაშ ართი პიჯიშ ხეშა ეშაჸოთამაშ შედეგო. მაართა იმპერატორო ოქტავიანე ავგუსტუსი იკოროცხჷ, მარა იმპერიას ოსხირი დიო ხოლო თიში წიმოხონეფქ გუჭყეს. რომიშ რესპუბლიკაშ ნწყუალა ირნერო მეწურაფილი რდჷ, ხემანჭუალა ზოხოიანი პიჯიშ ხეშა ვეშაჸოთამედუკო, მარა გაიუს მარიუსიშით მანჯაფილ ოურდუმე რეფორმაქ თეშ გეშა დასაბაღი პიჯალა გაჭყჷ.

სულაშ დო მარიუსიშ შქას დოჭყაფილი ომენოღალე ლჷმაშ უკული, რომქ ხოლო მიარე ომინენოღალე კონფლიქტი გინიღჷ. იულიუს კეისარქ — დიჭყჷ იმპერიაშ გოჭყაფაშ არძა წჷმიპიჯალა. თინა მაართა რდჷ, მისჷთ ხეშა ეშუჸოლჷ უჟინაში ხემანჭუალაქ, მარა თის დიო ხოლო ჸუნდჷ ჭყანიერი ოპოზიცია რესპუბლიკური იდეალეფიშ მათხილე სენატორეფს შქას, თეწკჷმა ართო ჯარალუა მორალურო ვა რდჷ ზათი თინა მეუღებუდუკო, მჭოთ უჟინაშ ხემანჭუობაშ აკა მაჸონაფალი. პროცესიქ გეთუ ბრუტუსიშ დო კასიუსიშ აკორაგადი, ნამუშ შედეგოთ კეისარი სენატის დოჸვილეს. თეშ უმკუჯინალო, კეისარიშ ჯოხოს მიაცჷ უჟინაში ხემანჭუალაშ შანულობაქ, თე ზიტყვა თე შანულობათ მიარე ნინაშა გემშართჷ, სამანგათ გერმანულო kaiser დო რუსულო царь.

კეისარიშ ჸვილუაშ უკული, ჯვ. წ. 44 წანას, რომს ომენოღალეაწორინეფიშ ახალ რეღმაქ გორჩქინდჷ, ნამუქჷთ ჯვ. წ. 27 წანა ოქტავიუსიშ ანტონიუსშა გომორძგუათ გეთჷ. თე ბორჯიშო ოქტავიუსის უკვე ვადასქიდჷ რესპუბლიკური ოპოზიციაქ, ნამუშ შედეგო თიმ წანას სენატიქ თის უჟინაში ხემანჭუალა მეჩჷ.

რესპუბლიკაშ იმპერიათ გჷნოქიმინუაშ ხოლო ართი წჷმიპიჯალა რდჷ რომიშ სახენწჷფოშ გოძინა პუნიკური ლჷმეფიშ, ბალკანეთიშ დო მორჩილი აზიაშ ნორთიშ დოჸუნალაშ შედეგო. დემი სახენწჷფოშ ომართალო რესპუბლიკაშ სახენწჷფო ნწყუალა ურგებელი რდჷ.

ჯვ. წ. I ოშწანურას, რომიშ იმპერია გოფაჩლი რდჷ ასეიანი პორტუგალიაშ, ესპანეთიშ, იტალიაშ, საბერძნეთიშ, ოორუე მაკედონიაშ, თურქეთიშ, სირიაშ, ისრაელიშ, ტუნისიშ დო ოორუე ალჟირიშ ტერიტორიეფს. რომიშ პოლიტიკური გოლინა — ხოლო უმოსი ტერიტორიეფშა იფაჩუდჷ. თე დოჸუნალობეფს კეისარქ მოუღჷ გალია (თეხანური საფრანგეთი), პონტოშ ომაფე (თურქეთი) დო ბრიტანეთი, ოქტავიანექ — ეგვიპტე. თეშნერო, რომიშ იმპერია ჯვეში წანეფიშეჭარუაშ დალიას იკათუანდჷ ედომუშამი სქირონაშქაზუღაპიჯის დო ბჟადალ ევროპას. თეშ მოხ, რომს დოჸუნდჷ ნთელი რანწკი სახენწჷფოეფი, ნამუშ მაფეფს „რომაალი კათაშ მაჸალეშ დო მორსხუეშ“ ტიტული უღუდეს. თიმბორჯიანი ევროპას, ბჟადალ აზიას დო ოორუე აფრიკას ვა რდჷ ჭყანა, ნამუსჷთ შეულებუდჷ რომაულ ლეგიონეფს ქაწუდირთუკონ.

ლიტერატურა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

რესურსეფი ინტერნეტის[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

(რუსული)


რომი
რომიშ ომაფე | რომიშ რესპუბლიკა | რომიშ იმპერია