ნეპალი

ვიკიპედია-შე
Jump to navigation Jump to search

(ბენგ. যুক্তরাষ্ট্রীয় গণতান্ত্রিক প্রজাতন্ত্রী নেপাল) |ოდაბადური_ჯოხო =
Sanghiya Loktāntrik Ganatantra Nepāl |ედომუშამი_ჯოხო = ნეპალიშ ფედერაციული დემოკრატიული რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო =ნეპალი |შილა = Flag of Nepal.svg |გერბი = New Emblem of Nepal.svg |რუკა = Nepal (orthographic projection).svg

|ჰიმნი =


Sayaun Thunga Phool Ka

|დევიზი =जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी
„ნანა დო ოდაბადე ჟიცაშ ომაფეშე ანდაღებული რე“ |ოფიციალური_ნინეფი =ნეპალური |რელიგია= ინდუიზმი |ნანანოღა= კატმანდუ |latd=24 |latm=42 |latNS=N |longd=85 |longm=19 |longEW=E |უდიდაში_ნოღა =კატმანდუ |თარობაშ_ტიპი = ფედერაციული საპარლამენტო რესპუბლიკა |ლიდერიშ_ტიპი_1 = პრეზიდენტი |ლიდერიშ_ჯოხო_1 =ბიდჰია დევი ბჰანდარი |ლიდერიშ_ტიპი_2 = პრემიერ-მინისტრი |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =სუშილ კოირალა |ლიდერიშ_ტიპი_3 = ვიცე-პრეზიდენტი |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =პარმანანდ ჯა |ლიდერიშ_ტიპი_4 = |ლიდერიშ_ჯოხო_4 = |სახენწჷფოშ ტიპი = |მიკოღანკუა = |ოფიციალური ჸოფირება 1 = |ოფიციალური თარიღი 1 = |ოფიციალური ჸოფირება 2 = |ოფიციალური თარიღი 2 = |ოფიციალური ჸოფირება 3 = |ოფიციალური თარიღი 3 = |ოფიციალური ჸოფირება 4 = |ოფიციალური თარიღი 4 = |რანგი_ფართობით = 93-ა |ფართობი =147,181 |წყარი_% =2.8 |ოეგებიე_მახორობა =Increase2.svg30 430 267[1] |ოეგებიე_მახორობა_რანგი = 41-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2013 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშ_მეჭედალა = 199 |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = |ედპ_ppp_წანა = 2008 |ედპ_ppp = 31,634 მილიარდი[2] |ედპ_ppp_რანგი = 83*ა |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე =1144[2] |ედპ_ppp_ართ_მახორუშე_რანგი = |აგი =0,463 |აგი_ტენდენცია =Increase2.svg |აგი_კატეგორია = დაბალი |აგი_რანგი =157-ა |აგი_წანა =2013 |ვალუტა= ნეპალური რუპია |ვალუტაშ_კოდი =NPR |ქიანაშ_კოდი =NPL |ბორჯიშ_ორტყაფუ = (UTC +5:45) [3] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = .np |ოტელეფონე_კოდი =+977 |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა= |სქოლიო= }} ნეპალი, ედომუშამი ოფიციალური ჯოხოდვალა ნეპალიშ ფედერაციული დემოკრატიული რესპუბლიკა (ნეპ. नेपाल) — სახენწჷფო ჰიმალაეფს, ობჟათე აზიას. უხურგანს ინდოეთის დო ჩინეთიშ ოკათე რესპუბლიკას. ქიანაშ ნანანოღა — ნოღა კატმანდუ.

ჯოხოდვალა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  • ოფიციალური: ნეპალიშ ფედერაციული დემოკრატიული რესპუბლიკა
  • ერუანული: ნეპ. नेपाल, Sri Nepala Sarkar.
  • ეტიმოლოგია: ქიანაშ ჯოხოდვალა ჯვეშინდურ ნინაშა შანენს „გვალაშ ოსხირს მადვალუს“.

გეოგრაფია[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

Searchtool-80%.png თარი სტატია : ნეპალიშ გეოგრაფია.
Nepal-CIA WFB Map.png

ქიანა ჰიმალაიშ გვალონას. ქიანაშ ტერიტორიას იდვალუაფუ 14-შე 8 ვითოშიანი კონკა, თინეფს შქასიე გვალა ევერესტი (ნეპალურო - საგარმათჰა, ტიბეტურო - ჯომოლუნგმა). მოხურგე ქიანეფიე: ჩინეთი, ინდოეთი. ფართობი: 140.797 კვ.კმ.

დვალაფა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

ნეპალიშ ტოპოგრაფიული რუკა
ნეპალიშ რუკა

ნეპალიშ რესპუბლიკა იდვალუაფუ ობჟათე აზიას.

ნეპალი იდვალუაფუ, მოსოფელიშ არძაშე უმოსო დოხორელი ქიანეფს შქას. ქიანას ოორუეშე უხურგანს ტიბეტი — ჩინეთიშ ავტონომიური რეგიონი, ობჟათე ხურგას, ბჟადალშე ბჟაეიოლშა, ნეპალი უხურგანს ინდოეთიშ გეჸვენჯი შტატეფს: უტარაკჰანდი, უტარ-პრადეში, ბიჰარი, ბენგალი დო სიკიმი.

ნეპალი ოორუეშე გოხურგელიე დიდი ჰიმალაიშ ქჷნდჷრით, ნამუთ რჩქინელიე მუსხირენ 8 000 მეტრაშე უმოსი სიმაღალეეფით, ნამუეფსჷთ შქასიე ევერესტი (8848 მ) — დიხაუჩაშ უმაღალაში გვალა.

ნეპალიშ უდაბალაში ჭურჭული ზუღაშ დონეშე 70 მეტრას იდვალუაფუ. ნეპალიშ ტერიტორიაშ 40%-შე უმოსი 3000 მ სიმაღალას იდვალუაფუ, თაშ ნამჷ-და ნეპალი არძაშე მაღალგვალამი ქიანა რე მოსოფელს.

ევერესტი — მოსოფელიშ უმაღალაში გვალა.

სახენწჷფო[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  • სახენწჷფო სისტემა : რესპუბლიკა.
  • სახენწჷფოშ მადუდე : პრეზიდენტი .
  • კანონმადვალუ ორგანო : ჟირპალატიანი პარლამენტი (60+205 მაკათური).
  • ადმინისტრაციული დორთულა : 14 ზონა (anchal).

მახორობა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  • მახორობაშ მუდანობა — 28 875 140 ადმ.
  • წანმოწანური ძინა — 1,4 % (მოკათალა — 2,5 ჩქჷჩქჷ 1 ოსურშა)
  • თელარაშ ოშქაშე ხანგჷრძალა — 64,6 წანა კომოლკოჩეფს, 67 წანა ოსურკათას
  • აივ ვირუსით დოინფიცირაფა — 0,5 % (2007 წანაშ ფასებათ)
  • ონოღე ძინა — 17 %
  • ჭარუა-კითხირიშ რჩქინა — 62,7 % ქომოლკათა, 34,9 % ოსურკათა (2001 წანაშ ეჭარუათ)

ეკონომიკა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  • რესურსეფი: წყარი, აკაგაფალი ჯა-ტყა, ჰიდროენერგია, ლინჯი, კობალტი, რკინაშ მადანი.
  • ექსპორტი: კაკალურობა, ჯუთი, ჯა-ტყა, ოდიარეეფი.
  • ერუანული მუშნაველი ართ შურშა : 230 $.
  • ვალუტა: ნეპალური რუპია (NPR).

ადმინისტრაციული დორთუალა[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

ნეპალი დორთილიე 14 ზონათ დო 75 რაიონო, ნამუთ აკობუნელიე 5 რაიონს. ირ რაიონი იმართუაფუ სახენწჷფო მოხელეთ.

ოლქეფი: შორბჟადალური: მაჰაკალი (9), სეთჰი (14) ოშქაშებჟადალური: კარნალი (6) ბჰერი (2), რაპტი (12) ბჟადალური: დჰავალაგირი (3), განდაკი (4), ლუმბინი (8) ცენტრალური: ბაგმატი (1), ჯანაკპური(5), ნარაიანი (11) ბჟაეიოლური: საგარმათჰა (13), კოსი (7), მეჩი (10)
ზონა ცენტრი ფართობი, კმ² მახორობა (202 312), ადმ.
1 ბაგმატი კატმანდუ 9 428 3 008 487
2 ბჰერი ნეპალგანჯი 10 545 1 417 085
4 განდაკი პოქხარა 12 275 1 487 954
12 კოსი დჰარანი 9 669 2 110 664
8 ლუმბინი ბუტვალი 8 975 2 526 868
9 მაჰაკალი მაჰენდრანაგარი 6 989 860 475
10 მეჩი ილამი 8 196 1 307 669
11 ნარაიანი ჰეტუადა 8 313 2 466 138
12 რაპტი ტულსიპური 10 482 1 286 806
13 საგარმათჰა რაჯბირაჯი 10 591 1 926 143
14 სეთჰი დჰანაგადჰი 12 550 1 330 855

ოქინაფუეფი[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

საგარმათაშ ერუანული პარკი, კატმანდუშ ლეხერი, ჩიტვანიშ ომაფე პარკი, ლუმბინი (ბუდაშ დაბადებაშ აკანი).


სქოლიო[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]

  1. Census.gov (2013). Country Rank. Countries and Areas Ranked by Population: 2013. U.S. Department of Commerce. დოარქივაფილი რე ორიგინალშე 2013-05-09-ს. კითხირიშ თარიღი: 2013-05-09.
  2. 2.0 2.1 Nepal. International Monetary Fund. დოარქივაფილი რე ორიგინალშე 2011-08-22-ს. კითხირიშ თარიღი: 2009-10-01.
  3. ქიანაშ ტერიტორიას ქჷმინჯენს ნეპალური ბორჯი.
Commons-logo.svg
ვიკიოწკარუეს? რე ხასჷლა თემაშენ:

რესურსეფი ინტერნეტის[რედაქტირაფა | წყუშ რედაქტირაფა]